Guy De Maupassant

CNOTLIWIEC PANI HUSSON

Konwersja: Nexto Digital Services

CNOTLIWIEC PANI HUSSON

Guy de Maupassant

Mijaliśmy właśnie Gisors, gdzie ocknąłem się słysząc nazwę miasta, wywoływaną przez konduktorów. Zabierałem się już do ponownej drzemki, gdy potworny wstrząs zwalił mnie na siedzącą po drugiej stronie grubą damę.

Pękło jedno z kół u lokomotywy, która legła na skutek tego w poprzek toru. Tender i wagon bagażowy również wyskoczyły z szyn i leżały obok tej umierającej, która charczała, stękała, świstała, dyszała i pluła, podobna do upadłych na ulicy koni, gdy robią bokami, gdy pierś im drga, nozdrza dymią i całe ciało dygocze, ale zdają się już być niezdolne do najmniejszego wysiłku, dzięki któremu mogłyby się podnieść i ruszyć dalej.

Nie było ani zabitych, ani rannych. Doliczono się zaledwie kilku osób potłuczonych, pociąg bowiem nie zdążył jeszcze nabrać pędu. Spoglądaliśmy strapieni na okaleczoną wielką bestię z żelaza, która już nie była w stanie nas powieźć i może na długo tarasowała drogę; zachodziła pewnie konieczność zawezwania pociągu ratowniczego z Paryża.

Była wówczas godzina dziesiątą rano, postanowiłem więc niezwłocznie udać się do Gisors na śniadanie.

Idąc torem, mówiłem do siebie: „Gisors, Gisors, ależ ja tu kogoś znam. Kogóż to?... Przecież ja mam przyjaciela w tym mieście!" Nazwisko błysnęło mi nagle w pamięci: „Albert Marambot". Był to dawny kolega szkolny, którego nie widziałem od lat co najmniej dwunastu, a który wykonywał w Gisors zawód lekarza. Zapraszał mnie po wielekroć listownie, a ja zawsze obiecywałem przyjechać, ale nigdy nie dotrzymałem obietnicy. Tym razem skorzystam wreszcie ze sposobności.

Pytam pierwszego z brzegu przechodnia: — Czy nie wie pan, gdzie mieszka pan doktor Marambot? — Odpowiada bez wahania przeciągłym akcentem normandzkim: — Przy ulicy Delfiny. — I rzeczywiście spostrzegłem na drzwiach wskazanego mi domu dużą miedzianą tabliczkę z wyrytym nazwiskiem mego dawnego kolegi. Zadzwoniłem. Służąca, rudowłosa i niemrawo poruszająca się dziewucha, wyrzekła parokrotnie głupkowato: — Ni ma go, ni ma go.

Słysząc szczęk widelców i szkła, krzyknąłem: — Hej, Marambot! — Otwarły się któreś drzwi i ukazał się w nich gruby mężczyzna z faworytami. Trzymał w ręku serwetkę i minę miał niezadowoloną.

Na pewno bym go nie poznał. Można mu było dać co najmniej czterdzieści pięć lat. W jednej chwili stanęło przede mną ciężkie, otępiające i postarzające życie prowincji. Jednym rzutem myśli, szybszym niż wyciągnięcie doń ręki, rozpoznałem jego egzystencję, jego sposób bycia, rodzaj jego umysłu i poglądów na świat. Odgadłem obfite posiłki, które zaokrągliły mu brzuch, poobiednie drzemki w drętwocie ciężkiego i zakropionego koniakiem trawienia oraz roztargnione spojrzenia rzucane na chorych w chwili, gdy myśl zaprzątnięta jest pieczoną kurą, która się właśnie obraca na rożnie. Ledwie zdążyłem spostrzec utuczoną rumianość jego policzków, ociężałość warg i przyćmiony blask oczu, a już w mojej wyobraźni zabrzmiały rozmowy o kuchni, o cydrze, wódkach i winie, o sposobach przyrządzania pewnych potraw i o zaprawianiu pewnych sosów.

— Nie poznajesz mnie? — zapytałem. — Jestem Raoul Aubertin.

Otworzył ramiona i o mało mnie nie udusił, a pierwsze zdanie, jakie wypowiedział, było takie: — Nie jadłeś chyba śniadania?

— Nie,

— Świetnie się składa! Siadam właśnie do stołu i mam wyśmienitego pstrąga.

W pięć minut później siedziałem naprzeciw doktora przy śniadaniu.

— Pozostałeś kawalerem? — zapytałem.

— Tak!

— I miło tu spędzasz czas?

—  Nie nudzę się, jestem zajęty. Mam chorych, przyjaciół. Jem dobrze, mam się dobrze, lubię śmiech i polowanie. Jakoś idzie.

— Ale czy w tym miasteczku życie nie jest zbyt monotonne?

— Nic, mój drogi, przynajmniej nie dla tych, co potrafią się czym zająć. Ostatecznie, małe miasto jest takie samo jak duże. Wydarzenia i przyjemności są co prawda mniej urozmaicone, ale przywiązuje się do nich większą wagę. Stosunki nie są tak rozległe, ale spotykamy się częściej. Gdy znasz wszystkie okna na danej ulicy, każde z nich zajmuje cię i intryguje bardziej niż cala ulica w Paryżu. Bardzo ciekawe jest małe miasto, powiadam ci, że bardzo. Ciekawe, bardzo ciekawe. Chociażby Gisors! Znam je jak własną kieszeń od powstania aż po dzień dzisiejszy. Nie masz pojęcia, jaka zabawna jest jego historia!

— Pochodzisz z Gisors?

— Ja? Nie. Jestem z Gournay, miasta sąsiadującego i rywalizującego z Gisors. Gournay wobec Gisors jest tym, czym był Lukullus wobec Cycerona. Tu wszystko jest dla sławy: mówi się o „pyszałkach z Gisors". W Gournay wszystko jest dla żołądka: mówi się o „żarłokach z Gournay". Miasto Gisors pogardza miastem Gournay, ale miasto Gournay śmieje się z miasta Gisors. To bardzo zabawna okolica.

Spostrzegłem się, że jadłem coś rzeczywiście wybornego: ugotowane do ścięcia się jaja w powłoce z mięsnej galarety, zaprawionej wonnymi ziołami i lekko zamrożonej.

Chcąc pochlebić Marambotowi, powiedziałem mlaskając językiem:

Koniec wersji demonstracyjnej.